Kozlu Haber

Konya Farabi Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Kübra Ertan, bu nedenle birçok çocuk sağlığı otoritesinin bebek yürüteçlerinin kullanılmamasını önerdiğini belirtti.

Yürüteçler Yürümeyi Hızlandırmaz, Aksine Geciktirebilir

Yaygın inanışın aksine, yürüteçler bebeklerin daha erken yürümesini sağlamaz. Bazı çalışmalar, yürüteç kullanan bebeklerde motor gelişimin gecikebildiğini gösteriyor.

Yürüme becerisi; kas gücü, denge, koordinasyon ve çevreyi keşfetme deneyimiyle gelişir. Yürüteç içindeki bebekler ise:

• Ayak tabanını doğru şekilde yere basamaz,
• Kalça ve dizlerini doğal pozisyonda kullanamaz,
• Denge kontrolünü yeterince öğrenemez.

Bu durum, doğal motor gelişim sürecini olumsuz etkileyebilir.

Kas ve Denge Gelişimini Olumsuz Etkiler

Yürüteçte bebek genellikle parmak ucuna basar, gövdesini öne doğru iter ve kendi ağırlığını dengeleyerek taşıma pratiği yapamaz. Oysa yürüme öğrenme sürecinde emekleme, tutunarak ayağa kalkma, düşüp tekrar deneme gibi deneyimler son derece önemlidir. Yürüteç, bu doğal öğrenme sürecini sınırlandırır.

Ciddi Ev Kazalarına Yol Açabilir

Yürüteçlerin en büyük tehlikesi, ev kazalarını artırmasıdır. Yürüteç içindeki bebek normalden çok daha hızlı hareket edebilir, merdivenlere ulaşabilir, sıcak içeceklere veya ocak yüzeyine erişebilir, mobilyalara çarparak devrilebilir.

Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) verilerine göre, yürüteç kullanımı nedeniyle her yıl binlerce bebek acil servise başvuruyor. En sık görülen kazalar arasında merdivenden düşme, kafa travması, yanıklar ve zehirlenmeler yer alıyor. Bu nedenle bazı ülkelerde yürüteçlerin satışı tamamen yasaklandı (örneğin Kanada).

Bebeklerin Çevreyi Keşfetmesini Kısıtlar

Bebekler motor gelişimlerini yerle temas ederek, emekleyerek ve serbest hareket ederek geliştirir. Yürüteç kullanımı emekleme süresini azaltabilir, serbest hareket alanını sınırlandırabilir ve gelişim sürecini dolaylı yoldan etkileyebilir.

Bilimsel Kurumların Net Tavsiyesi

Birçok pediatri kurumu yürüteç kullanımını önermiyor:

• American Academy of Pediatrics (AAP): Yürüteçlerin üretim ve satışının yasaklanmasını öneriyor. Yürüteçlerin motor gelişimi desteklemediğini, aksine geciktirebileceğini ve ciddi yaralanmalara yol açtığını vurguluyor.
• Canadian Paediatric Society: Yürüteçlerin tehlikeli olduğunu belirterek kullanımını kesinlikle tavsiye etmiyor. Kanada’da bebek yürüteçlerinin satışı yasal olarak yasak.

Yürüteç Yerine Ne Yapılmalı?

Uzm. Dr. Kübra Ertan, yürüteç yerine şu güvenli yöntemleri öneriyor:

• Bebeğe zeminde serbest hareket alanı sağlamak,
• Emeklemeyi teşvik etmek,
• Mobilyalara tutunarak ayağa kalkmasına izin vermek,
• Güvenli bir ev ortamı oluşturmak.

Bebekler genellikle 9-18 ay arasında kendi gelişim hızlarına göre yürümeyi öğrenir. Her bebek farklıdır; önemli olan doğal süreci desteklemektir.

Sonuç olarak, güncel pediatri önerileri doğrultusunda bebek yürüteçleri yürümeyi hızlandırmaz, motor gelişimi desteklemez, aksine ev kazası riskini önemli ölçüde artırır. Bu nedenle uzmanlar, bebekler için yürüteç kullanımından uzak durulmasını tavsiye ediyor.